Kazimierz III

Kazimierz III – ur. 1449 r., zm. 1480 r. Był synem Bolesława IV i Barbary, córki Aleksandra, księcia kijowskiego.

Na mocy podziału otrzymał ziemię płocką, wiską, wyszogrodzką i zawkrzeńską oraz tereny w ziemi gostynińskiej i sochaczewskiej. Został przeznaczony do stanu duchownego. W wieku 18 lat został wybrany na biskupa płockiego, jednak z powodu zbyt młodego wieku biskupstwo zostało przekazane mu w administrację.

Wznowił kolonizację na ziemi wiskiej, a także udzielał nadań, by pozyskać dla siebie poparcie. W tym czasie Krzyżacy dokonywali zasiedleń na granicy, co powodowało konflikty. W 1472 r. doszło to spotkania komisarzy Kazimierza III i Janusza II z Krzyżakami w celu załagodzenia sytuacji oraz określenia zasad korzystania z dróg i nakładania ceł. W 1474 r. zrzekł się części ziem na rzecz Konrada III ze względu na swoje wcześniejsze zobowiązania.

W czerwcu 1475 r. miała miejsce uroczysta konsekracja biskupia Kazimierza. Wówczas miał powstać słynny Brewiarz księcia Kazimierza. W tym samym roku sprzedał swoje księstwo Januszowi II. Ze względu na swoją politykę finansową był oceniany nie najlepiej, oskarżano go o niegospodarność. Na tym tle wybuchł jego konflikt z kapitułą katedralną, który zakończył się decyzją papieża o odebraniu mu zarządu nad dobrami diecezji.

Był organizatorem synodów w Pułtusku w latach 1473 i 1476, które miały mieć na celu poprawę obyczajów. Były one wyrazem troski o stan życia religijnego w diecezji. W czasie jego rządów erygowano parafie w Radzyminie, Grajewie i Jadowie.

Kazimierz III zmarł 9 czerwca 1480 r. Jońcu koło Płońska. Został pochowany w bazylice w Pułtusku.

Bibliografia:

O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 1895.
J. Grabowski, Poczet książąt mazowieckich, Kraków 2019, s. 296-300.

Grafika:

K. Stronczyński, Pomniki książęce Piastów lenników dawnej Polski w pieczęciach, budowlach, grobowcach i innych starożytnościach, zebrane i objaśnione, Piotrków 1888, s. 134.