2

Nagroda imienia Franciszka Rajkowskiego za 2010 rok

22 stycznia 2011 r. o godz, 11:00 w Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie przy ul. Warszawskiej 61 odbyła
się uroczystość wręczenia dorocznej nagrody im. Franciszka Rajkowskiego. Ciechanowianinem Roku została Pani Barbara Bielasta z Ciechanowa.

Barbara BIELASTA – bibliotekarka, regionalistka
Urodziła się w 1956 r. w Ciechanowie. Uczęszczała do Szkoły Podstawowej nr 2 im. S. Żeromskiego, a w latach 1971-1975 do Liceum Ogólnokształcącego im. Zygmunta Krasińskiego w Ciechanowie. Od 1975 r. studiowała w Instytucie Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Po ukończeniu studiów w 1979 r., podjęła pracę w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej im. Z. Krasińskiego w Ciechanowie (obecnie: Powiatowej Bibliotece Publicznej) jako pracownik, a od 1987 r. jako kierownik Działu Informacyjno-Bibliograficznego i Wiedzy o Regionie. To stanowisko, z którym związana jest od roku funkcja kierownika Biblioteki Regionalnej, zajmuje do dziś. Przez cały okres pracy w Bibliotece, gromadziła, opracowywała i udostępniała książki, czasopisma i inne dokumenty o Ciechanowie i Mazowszu, łącząc pracę zawodową z prywatnymi zainteresowaniami regionalnymi.
Równolegle, w latach 1981-1996 była nauczycielem przedmiotów zawodowych w Państwowym Pomaturalnym Studium Kształcenia Animatorów Kultury i Bibliotekarzy w Ciechanowie. W ostatnich latach prowadziła też zajęcia na kursach kwalifikacyjnych dla bibliotekarzy, prowadzonych przez Mazowieckie Samorządowe Centrum Doskonalenia Nauczycieli.
Pod jej redakcją zostało wydanych 6 tomów „Bibliografii Województwa Ciechanowskiego”, obejmujących lata 1975-1998, wydanych w latach 1993-2004. Tom 5 został wyróżniony w „Konkursie im. Aleksandra Gieysztora na najlepsze masoviana 2001/2002”. Obecnie jest współautorką „Bibliografii Województwa Mazowieckiego”, wydawanej na płytach CD przez Bibliotekę Publiczną m. st. Warszawy – Bibliotekę Główną Województwa Mazowieckiego i udostępnianej na stronie internetowej tej Biblioteki oraz autorką tematycznych poradników bibliograficznych. Od 1996 r. jest członkiem ogólnopolskiego zespołu do spraw bibliografii regionalnej przy Stowarzyszeniu Bibliotekarzy Polskich.
Jest pomysłodawczynią i głównym organizatorem (od 1997 r.) cyklicznych spotkań „Z Bibliotecznej Półki…”, popularyzujących wiedzę o zasłużonych ludziach Ziemi Ciechanowskiej, wydarzeniach historycznych, zabytkowych obiektach itp. Od roku organizuje też w Bibliotece Regionalnej spotkania z cyklu „Interesuje nas… genealogia” dla osób zajmujących się poszukiwaniem swoich przodków.
Jej prywatne zainteresowania regionalne zaowocowały wydaniem dwóch książek: „Szulmierz i okolice” (2007) oraz „Cyprysińscy na Mazowszu” (2010).
Jest autorką artykułów popularyzujących wiedzę regionalną, Bibliotekę i jej zbiory w prasie lokalnej, w czasopismach bibliotekarskich, na antenie Katolickiego Radia Ciechanów oraz na konferencjach naukowych. W bibliotece i szkołach Ciechanowa i powiatu prowadzi lekcje i pogadanki o tematyce regionalnej.
Przed dwu laty została laureatką nagrody „Wykrzyknik” za 2008 r. – „za twórczy wkład w kulturę Ciechanowa” – przyznanej przez redakcję „Tygodnika Ciechanowskiego”.
Jest członkiem Zarządu Okręgu Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich oraz Ciechanowskiego Towarzystwa Naukowego.
W wolnych chwilach, prócz zgłębiania historii północnego Mazowsza, w czym pomocne są lektury, wycieczki, także rowerowe i amatorska fotografia dokumentująca zastaną rzeczywistość, chętnie zajmuje się kwiatami (w domu i ogrodzie), zbiera grzyby i haftuje.
Żona Jerzego i matka 4 dorosłych dzieci: Jolanty, Andrzeja, Pawła i Grzegorza.

 

Czytaj więcej

SZKOŁY ROLNICZE w GOŁOTCZYŹNIE

W dniach od 01.04.-30.10.2010r w Muzeum w Gołotczyźnie czynna była wystawa pt. „Szkoły rolnicze w Gołotczyźnie”,
zobacz galerię

Ekspozycja podzielona jest tematycznie na kilka haseł związanych z placówkami oświaty, przybliżono na niej postacie twórców: Aleksandra Świętochowskiego i Aleksandry Bąkowskiej; opisany jest proces powstania uczelni, a także zobrazowano życie i działalność zarówno szkół, jak i kadry pedagogicznej oraz uczniów.

Wspomniane zagadnienia prezentowane są w formie plansz, na których rozmieszczono tekst informacyjny, jak również ciekawe ilustracje, w postaci zdjęć czy reprodukcji kart czasopism lub książek.

Wystawa pomyślana jest jako forma prezentacji objazdowej – istnieje możliwość jej wypożyczenia. Pomysłodawcą i opiekunem wystawy jest kierownik oddziału w Gołotczyźnie – starszy kustosz Jarosław Wałaszyk.

Czytaj więcej

Karty z dziejów Ciechanowa 1939 – 1945

Serdecznie zapraszamy do Muzeum
przy ul. Warszawskiej 61 na wystawę czasową
„Karty z dziejów Ciechanowa 1939 – 1945”
zobacz galerię

19 listopada w Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie została otwarta wystawa „Karty z dziejów Ciechanowa 1939-1945”.
Jest to pierwsza wystawa w naszym muzeum, podejmująca historię miasta tego okresu. Przypomina dzieje Ciechanowa okresu okupacji w wielu jego aspektach.
Na specjalnie przygotowanych 17 planszach, z tekstem informacyjnym i materiałem ikonograficznym przedstawione są najważniejsze karty historii miasta tego okresu. Pokazują one zarówno Ciechanów przedwojenny, jak też pierwsze dni września i niemieckiej, wojskowej, pełnej terroru i zastraszenia okupacji. Swoje miejsce ma także 11 Pułk Ułanów, związany z miastem od 1921 r., jego kampania wrześniowa i dalsze losy wojenne.
Szczególnie podkreślony jest Ciechanów okresu rejencji, kiedy to decyzją Hitlera z 8.X.1939 r. został stolicą Regirungsbezirk Zichenau. Swoim zasięgiem rejencja obejmowała część północnego Mazowsza, w skład którego wchodziło 9 specjalnie utworzonych, chociaż w większości pokrywających się powiatów: ciechanowski, mławski, sierpecki, płoński, pułtuski, płocki, ostrołęcki, przasnyski i makowski. Obszar ten został wcielony do Rzeszy.
Wystawa informuje o formach bezpośrednich i pośrednich eksterminacji ludności polskiej i żydowskiej, prowadzonych przez hitlerowców. Plansze są bardzo wymowne. Tytuły: Gestapo, Egzekucja w ciechanowskiej żwirowni, W ich chromych ciałach biły polskie serca, Egzekucja na ciechanowskim zamku, Ciechanowianie straceni w Pomiechówku, Getta i obozy w rejencji ciechanowskiej, Zagłada ciechanowskich Żydów i wiele innych – mówią za siebie.
Szczególne miejsce na wystawie zajmują absolwenci ciechanowskiego Gimnazjum i Liceum im.Z.Krasińskiego w Ciechanowie, którzy w czasie wojny oddali swoje życie za Ojczyznę. Byli to młodzi ludzie, studenci, bądź dopiero wkraczający w życie zawodowe – inżynierowie, oficerowie, nauczyciele, lotnicy i inni. Walkę o Polskę podjęli z największym zaangażowaniem. Walczyli w różnych miejscach kraju, najczęściej w konspiracji. Najwięcej z nich zginęło w Powstaniu Warszawskim. Trzech pilotów RAF-u oddało życie w bitwie o Anglię. Wielu z nich zostało straconych w obozach śmierci: Oświęcimiu, Dachau, Działdowie, Mauthausen, Gross-Rosen, Stuthoffie, Hohenbruch, ośmiu zginęło w Katyniu. Na wystawie występują jako Ciechanowscy Kolumbowie i został im zadedykowany wiersz K.K.Baczyńskiego Pokolenie.
Wystawa wzbogacona jest o materialne pamiątki Ciechanowa okresu okupacji, spośród których dużo miejsca zajmuje korespondencja obozowa. Są też pasiaki obozowe, okupacyjne dokumenty urzędowe i inne ilustrujące ślady okupanta w mieście, typu gazety, kartki żywnościowe itp. Jest też podkreślona działalność ruchu oporu na tym terenie, głównie NSZ i AK.
Wystawie towarzyszyła promocja książki p. Lucyny Janikowej, Pułkownik „Wara”, poświecona Stanisławowi Borodziczowi, absolwentowi ciechanowskiego Liceum im.Z.Krasińskiego z 1937 r., inż.architektowi, odznaczonemu Krzyżem Virtuti Militari za obronę Warszawy we wrześniu 1939 r.,niezwykle zasłużonemu żołnierzowi Narodowych Sił Zbrojnych –Szefowi Sztabu Okręgu NSZ Mazowsze-Północ, byłemu wieloletniemu więźniowi we Wronkach i Rawiczu.
Na uroczystość przybyły tłumy Ciechanowian i wielu znamienitych gości, m.in. rektor Akademii Humanistycznej
w Pułtusku prof.dr hab. Adam Koseski.
Wernisaż uświetnił koncert piosenek wojennych i przedwojennych w niezwykle wdzięcznym wykonaniu zespołu Mikroklimat z Warszawy.
Bogumiła Umińska autorka wystawy

zobacz galerię

Czytaj więcej

Życie codzienne w mazowieckim dworze na przełomie XIX /XX w.

W dniach od 1.12.2009r. do 10.03.2010r. w Dworku
Al. Bąkowskiej w Gołotczyźnie czynna była wystawa czasowa
„Życie codzienne w mazowieckim dworze na przełomie XIX/XX w.”

zobacz galerię

Muzeum Szlachty Mazowieckiej od lat prowadzi badania nad działalnością i życiem polskiej szlachty i ziemiaństwa. Obiektem badań stały się m.in. dokumenty archiwalne (m.in. księgi hipoteczne i szereg dokumentów do nich załączonych), wspomnienia, wywiady itp.
W wyniku tych działań udało się zgromadzić i częściowo przedstawić, w formie publikacji czy ekspozycji, bardzo bogaty materiał przybliżający właśnie temat założenia ekspozycji .
Pod pojęciem „życia codziennego”, zawarto cały szereg informacji , mających zmusić zwiedzających do myślenia i zastanowienia się nad funkcjonalnością, przedstawianej za pomocą zabytków , ówczesnej rzeczywistości. Tematem przewodnim stanie się podział na trzy działy – mężczyzna , kobieta i dziecko, przyjmując że forma taka odpowiadała panującym w tamtych czasach, normach moralno – społecznych.
Wystawa jest rozplanowana na trzech salach Dworku A. Bąkowskiej :
1) koncertowej -„kącik kobiecy” – przedmioty zgrupowane przy fortepianie, a tworzące mały buduar, w którym zwiedzający odnajdą parawan zasłaniający bieliźniarkę i oddzielający miejsce wypoczynku pani domu. Kobiety wolny czas spędzały podobnie jak współcześnie, na opiece nad rodziną i co znaczące – na samorealizacji. W przypadku przedstawionej „scenki” pani właśnie ukończyła malować studium portretowe, o czym świadczy stolik z drobiazgami i sztaluga z obrazem, obok której leży rozłożony przybornik malarski.
Po przeciwległej stronie zaaranżowano miejsce pana domu, co zaznaczono w nieco męskiej formie – stolik z przyborami dla palacza, teka na papiery i butelki po alkoholu. Stoi również manekin z ubiorem męskim, obok niego umieszczono instrument muzyczny, a na ścianach wiszą: portret przodka, jako symbol tradycji i szacunku dla przodków, heroldia i wywody rodowe – jako duma ze swego pochodzenia. Ważną rozrywką dla mężczyzny były polowania, stad parostki i torba myśliwska czy skóra z dzika.
Obok tego kącika, znajduje się kołyska i gablota z drobnymi przedmiotami dla dzieci – kaftanikami, z czepeczkami, ręcznie dzierganymi przez cierpliwe panie, stad też niżej prezentacja drobnych przyrządów do haftu i szycia. Niżej nawiązanie do codziennego dbania o urodę i „higienę” pań – pojemniki na pachnidła, butelka na perfumy czy lokówka do włosów.
Umieszczono tam również, w oddzielnej gablocie, przedmioty bez których raczej nie ruszano się z domu, ułożono tam pudło na kapelusze, rękawiczki,, szal oraz torebkę ze srebra.

2) Sala malarstwa portretowego, to miejsce bardzo powiązane z prezentowanymi tutaj eksponatami wystawy czasowej. Umieszczono więc manekin z suknią i bluzka oraz kołnierzem z pocz. XX w., wprowadzono element lekkiego zaskoczenia, ponieważ zaprezentowano również nieco „wstydliwe” części garderoby – manekin z oryginalnymi pantaletami
i staniczkiem gorsecikowym, można rzec nadający odrobinę pikanterii. Obok ustawiono gablotę z bielizną stołową – obrusem i kompletem serwetek, komplet do pielęgnacji włosów oraz serwetę i grzebienie – stanowiące jednocześnie ozdoby do włosów. Znalazł się tam również haftowany kołnierz damski wraz z butami przybliżający cały ubiór kobiecy.
Po przeciwnej stronie w trzech gablotach rozmieszczono rzeczy z jadalni ( talerze, sztućce, w tym z przeznaczaniem tylko do ryb, imbryczek do czekolady czy solniczka), Zwiedzający odnajdzie w tym miejscu to wszystko, co niejednokrotnie bywało głęboko schowane i wyjmowane tylko na specjalne okazje, jak cukiernica zamykana na klucz, ozdobne karafki, dzbany, drobne przedmioty użytkowe, jak popielniczki nożyce do cygar czy knotów świec itp. Jest również miejsce na drobną biżuterię oraz specjalnie wydzielona półka na dewocjonalia, bo przecież wiara i jej kultywo-wanie stanowiło bardzo znaczący element życia codziennego. Znajduje się tam m.in. bardzo ciekawy przybornik liturgiczny – forma składanego zbioru przedmiotów, specjalnie przystosowana do podróży .

3) Sala malarstwa Ciemniewskiego – to miejsce na drobny sprzęt gospodarstwa domowego – krajalnicę do wędlin, maszynę do szycia czy wagi bez których trudno również i dzisiaj się obejść. Oddzielne miejsce to nawiązanie do podróży, gdzie ustawiono kufry, sakwojaże. Uzupełnieniem stała się gablota z neseserem podróżnym, z kompletem drobiazgów potrzebnych do pielęgnacji urody. Pośród wielu znaczących muzealiów, zgromadzonych w tej części, warto wymienić dokumenty
– telegramy, wezwania do odbycia służby wojskowej czy pamiętniki i książki. To wszystko bądź zmuszało, bądź pomagało w podróży. Umieszczono tutaj również drobiazgi nawiązujące do zainteresowań naszych przodków – mikroskop, klisze szklane oraz trochę przekornie, bardzo ciekawą kolekcję butelek. Trzeba pamiętać, że czasami czy to w podróży, czy w domu, naszych pradziadków dosięgała choroba, stąd opakowania po lekach czy apteczne ampułki na lekarstwa.
Wspomnieć warto, ze założeniem kustosza wystawy była pewnego rodzaju „myśl przewodnia” , a mianowicie fotografie z tamtych lat. Właśnie na małych kartonikach utrwalone zostały postacie dzieci czy dorosłych, na których niejednokrotnie odnaleźć można elementy ubioru, biżuterię, ozdoby, właśnie prezentowane na wystawie.
Ekspozycja „Życie codzienne w mazowieckim dworku na przełomie XIX/XX w.” jest pomyślana jako próba wizualnego przedstawienia zwykłej „codzienności”, która niegdyś bardzo zajmowała naszych przodków. Przedmioty, których powszechnie używano, tworzące całą kolorystykę ówczesnego świata , współcześnie mogą być zupełnie zapomniane, bądź budzą zdziwienie o swojej funkcjonalności. Nie jest zamysłem kustosza wystawy przybliżać „obrzędowości” czy tradycji wieków przeszłych, zadaniem wystawy stanie się pokaz historyczny codziennego dnia, wyrażonego w formie przedmiotowej. Ekspozycja ma również uzmysłowić zwiedzającym, ze wiele z przedmiotów używanych przez naszych przodków niejednokrotnie po unowocześnieniu, używanych jest współcześnie.
Zamysłem organizatorów wystawy jest wprowadzenie lekcji muzealnych, które, staną się swoista podrożą w czasie, pełną zaskoczenia i jednocześnie potwierdzeniem, że tak wiele mamy wspólnego z przeszłością.
Warto w wspomnieć, że eksponaty pochodzą ze zbiorów : Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie, Muzeum Pozytywizmu w Gołotczyźnie oddział Muzeum w Ciechanowie, Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzealia – Gminnego Ośrodka Kultury w Strzegowie i zbiorów prywatnych. Komisarzem
i pomysłodawcą wystawy jest starszy kustosz i kierownik oddziału w Gołotczyźnie Jarosław Wałaszyk, a nad jej wyko-naniem pracowali : Barbara Olszak, Anna Rogalska – oprawa plastyczna oraz Wiesław Gwiazda, Dariusz Kinicki, Bożena Lelewska, Włodzimierz Lewandowski, Małgorzata Nasierowska, , Józef Podgórski, dbający o prace techniczne, monterskie i porządkowe.
Wystawa jest prezentowana w Gołotczyźnie w Dworku A. Bąkowskiej, oddziale Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie w dniach 01.12.2009r. – 15 luty 2010r.
autor wystawy
Jarosław Wałaszyk

Czytaj więcej

Malarstwo i grafika Janusza Królika

Serdecznie zapraszamy do zwiedzania wystawy
„Malarstwo i grafika Janusza Królika”
w Muzeum przy ul. Warszawskiej 61

Z.K.w.Opin.jpg

zobacz galerię

Janusz Królik urodził się na Podlasiu ale swoje czynne życie
związał z północnym Mazowszem.
Od czterdziestu ośmiu lat pracuje w Muzeum Romantyzmu
w Opinogórze, a przez lat czterdzieści trzy był dyrektorem
tej placówki. W 1953 r. ukończył historię sztuki na Uniwersytecie Warszawskim.
Sześć lat pracował w Instytucie Sztuki PAN w Warszawie
a następnie przez dwa lata kierował Muzeum im. Fryderyka Chopina
w Żelazowej Woli. Interesuje się historią sztuki i historią
kultury materialnej XIX w. Malarstwa uczył się w pracowni
prof. Eugeniusza Areta w latach pięćdziesiątych. Tematami
jego prac są pejzaże, kwiaty, martwe natury i stara , drewniana
architektura. Dodatkowym tematem, który chętnie podejmuje
są motywy czerpane z europejskich podróży, jako że obok
muzealnictwa i malarstwa poznawanie świata jest trzecią
wielką pasją Janusza Królika.
We wszystkich jego pracach prezentowanych na tej wystawie
wyczuwany jest swojski i urokliwy klimat mazowiecki ,
ten sam, który przed laty przywiódł autora na teren Ziemi Ciechanowskiej.

Czytaj więcej