Konkurs historyczny „Dwór mazowiecki – przeszłość wciąż żywa”

19 maja (czwartek) 2011 r. o godzinie 11:00 w Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie przy ul. Warszawskiej 61 odbyło się uroczyste rozstrzygnięcie i rozdanie nagród 14 edycji konkursu historycznego pt. „Dwór mazowiecki – przeszłość wciąż żywa” .czytaj dalej

„Dwór mazowiecki – przeszłość wciąż żywa”
W dniu 19 maja 2011 r. w Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie, odbyło się uroczyste rozstrzygnięcie konkursu „Dwór mazowiecki – przeszłość wciąż żywa”. Była to 14. edycja konkursu historycznego, a 5. dotycząca dworów północ-nego Mazowsza.
Organizując po raz kolejny konkurs o tej tematyce, chcieliśmy zwrócić uwagę na niezwykłe zjawisko architektoniczne i kulturowe jakim były polskie dworki.
Styl tzw. dworkowy w budownictwie po kilkudziesięciu latach wyeliminowania z naszej architektury, z wielkim wręcz entuzjazmem powraca do naszego krajobrazu. Tym samym skłania do refleksji nad jego dawnymi formami, po których niejednokrotnie pozostały tylko relikty. Na mapie przedwojennej Polski było kilkanaście tysięcy dworów i pałaców. Pozostało zaledwie 3 tysiące, z tego ok. 2 tysiące w stanie ruiny. Na terenie północnego Mazowsza było ponad 1000 dworków. W okresie głównie powojennym zniszczeniu uległo ponad 70
a nawet 80%.
Dawne dworki to jednak nie tylko charakterystyczny styl, który ze swoim zapleczem folwarcznym, założeniami parkowymi, stanowił o pięknie naszego krajobrazu architektonicznego, ale niepowtarzalne zjawisko kulturowe. To przede wszystkim tętniące życiem ogniska tożsamości narodowej, wzory życia rodzinnego, społecznego, kulturalnego. To placówki krzewiące wszelkie przejawy postępu a jednocześnie kryjące w sobie wiele tajemnic, szczególnie ciekawych wydarzeń związanych z ich dziejami.
Zachęcając uczniów do wędrówek w czasie i przestrzeni wokół tej tematyki, chcieli-śmy aby ta przeszłość, po której pozostały niejednokrotnie ruiny, została przywrócona pamięci.
Oczekiwaliśmy w pracach zaprezentowania w dowolnej formie wybranego jednego dworku, przedstawiając jego historię i losy obecne, korzystając z literatury przedmiotu, fotografii współczesnych i archiwalnych, dokumentów, wywiadów, własnych refleksji w odkrywaniu dziejów mieszkańców dworów.
Na konkurs wpłynęło 31 prac z 12. szkół, w tym z 3. szkół podstawowych, 7. gimnazjów, 2. liceów oraz 1. praca osoby dorosłej. Do konkursu przystąpiło 30. uczniów, w tym:
4. ze szkół podstawowych, 13. gimnazjalistów, 13. licealistów.
W konkursie wzięła udział osoba dorosła – nauczycielka ze Szkoły Podstawowej w Popowie, P.Ewa Żmijewska, prezentując obszerną pracę, z aparatem naukowym: „Dzieje ro-dziny Skarżyńskich – ziemian z Popowa, w pow. pułtuskim na przełomie XIX i XX wieku.
Natomiast spośród szkół udział był następujący::
Szkoły podstawowe:
1.Szkoła Podstawowa z Oddziałami Integracyjnymi Nr 7 im. Jana Pawła II w Ciechanowie – 1 praca pod kierunkiem p. Violetty Romanowskiej
2.Szkoła Podstawowa w Gumowie – 1 praca pod kierunkiem p. Pawła Kosudy
3.Publiczna Szkoła Podstawowa im. Przyjaźni Polsko-Węgierskiej w Przewodowie Poduchownym – 2 prace pod kierunkiem p. Krystyny Machnowskiej
Gimnazja:
1.Miejski Zespół Szkół Nr 2w Ciechanowie, Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi Nr 4 im. Książąt Mazowieckich w Ciechanowie – 3 prace pod kierunkiem p. Violetty Romanowskiej
2.Zespół Szkół w Duczyminie, Gimnazjum w Duczyminie – 2 prace pod kierunkiem p. Anny Pysznej
3.Publiczne Gimnazjum w Gołyminie-Ośrodku przy ul. Ks. Michalaka 10 – 1 praca pod kierunkiem p. Heleny Balcerzak
4.Zespół Szkół Ogólnokształcących im. Jana Pawła II w Kroczewie, Gimnazjum w Kroczewie – 1 praca pod kierunkiem p. Alicji Kołaczyńskiej
5.Gimnazjum Nr 1 im. Mikołaja Kopernika w Mławie przy ul. Sportowej 1 – 1 praca pod kierunkiem p. Andrzeja Mielcarka
6.Gminny Zespół Szkół w Regiminie, Gimnazjum w Regiminie – 1 praca pod kierunkiem p. Marzeny Wyjadłowskiej oraz 1 praca pod kierunkiem p. Aldony Łyszkowskiej
7.Gimnazjum w Siedlinie – 3 prace pod kierunkiem p. Katarzyny Kowalewskiej
Licea:
1.II Liceum Ogólnokształcące im. Adama Mickiewicza w Ciechanowie przy ul. Orylskiej 9 – 1 praca pod kierunkiem p. Jerzego Czyżewskiego
2.I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie – 11 prac pod kierunkiem p. Wiesława Góreckiego oraz 1 praca pod kierunkiem p. Marka Kiełbasińskiego
Komisja konkursowa rekrutująca się z pracowników merytorycznych Muzeum Szlachty Mazowieckiej w Ciechanowie w składzie:
1.Hanna Długoszewska-Nadratowska – dyrektor
2.dr Antoni Krzysztof Sobczak – wicedyrektor
3.Bogumiła Umińska – kierownik Działu Historii
4.Urszula Adamiak – asystent w Dziale Historii
oceniała prace w czterech kategoriach wiekowych, tj. szkoły podstawowe, gimnazja, licea . Oceniano prace pod względem merytorycznym, nowatorskim i estetycznym.
Przyznano następujące nagrody:
W kategorii szkoły podstawowe:
I nagroda
Dominika Balińska – Publiczna Szkoła Podstawowa im. Przyjaźni Polsko-Węgierskiej w Przewodowie Poduchownym, praca pt. „Historia dworku w Karniewie”; P. Krystyna Machnowska
II nagroda
Aleksandra Archacka – Publiczna Szkoła Podstawowa im. Przyjaźni Polsko-Węgierskiej w Przewodowie Poduchownym, praca pt. „Historia dworku w Klukowie”; P. Krystyna Machnowska
III nagroda
1.Magdalena Kraśniewska – Szkoła Podstawowa w Gumowie, praca pt. „Dworek w Kownatach Wojnowych”; P. Paweł Kosuda
2.Julia Szcześniak – Szkoła Podstawowa z Oddziałami Integracyjnymi Nr 7 im. Jana Pawła II w Ciechanowie, praca pt. „Dworek Aleksandry Bąkowskiej w Gołotczyźnie”; P. Violetta Romanowska
W tej kategorii wiekowej nie przyznano wyróżnień.
W kategorii gimnazja:
I nagroda
1.Klaudia Ćwiek – Publiczne Gimnazjum w Gołyminie-Ośrodku, praca pt. „Wróblewo”; P. Helena Balcerzak
2.Anna Maruszewska – Gimnazjum Nr 1 im. Mikołaja Kopernika w Mławie, praca pt. „Dwór w Nosarzewie Borowym”; P. Andrzej Mielcarek
II nagroda
1.Małgorzata Frączkowska – Gminny Zespół Szkół w Regiminie, Gimnazjum w Regiminie, praca pt. „Krótka historia dworku w Klicach i jego właścicieli”; P. Marzena Wyjadłowska
2.Malwina Krupińska – Gimnazjum w Siedlinie, praca pt. „Dworek w Strachówku”; P. Katarzyna Kowalewska
III nagroda
1.Anita Kędzierska – Gminny Zespół Szkół w Regiminie, Gimnazjum w Regiminie, praca pt. „Dwór w Grzybowie”; P. Aldona Łyszkowska
2.Karolina Gutowska – Gimnazjum w Siedlinie, praca pt. „Dwór w Dalanówku”; P. Katarzyna Kowalewska
Wyróżnienia
1.Natalia Nowocińska – Zespół Szkół w Duczyminie, Gimnazjum w Duczyminie, praca pt. „Dworek w Krzynowłodze Wielkiej”; P. Anna Pyszna
2.Magdalena Piórkowska – Zespół Szkół w Duczyminie, Gimnazjum w Duczyminie, praca pt. „Dzieje dworku szlacheckiego w Bogdanach Wielkich”; P. Anna Pyszna
3.Anna Piwowarska – Gimnazjum w Siedlinie, praca pt. „Dwór w Bogusławicach”; P. Katarzyna Kowalewska
4.Aleksandra Szajnowska – Miejski Zespół Szkół Nr 2 w Ciechanowie, Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi Nr 4 im. Książąt Mazowieckich w Ciechanowie, praca pt. „Wspomnienia o dworku Krasińskich”;
P. Violetta Romanowska
5.Paulina Pawlak – Miejski Zespół Szkół Nr 2 w Ciechanowie, Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi Nr 4 im. Książąt Mazowieckich w Ciechanowie, praca pt. „Sienkiewiczówka”; P. Violetta Romanowska
Dyplomy za udział w konkursie otrzymali:
1.Dawid Dobczyński – Zespół Szkół Ogólnokształcących im. Jana Pawła II w Kroczewie, Gimnazjum w Kroczewie, praca pt. „Jaworowy Dwór – dawniej i dziś”; P. Alicja Kozaczyńska
2.Maciej Chodubski – Miejski Zespół Szkół Nr 2 w Ciechanowie, Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi Nr 4 im. Książąt Mazowieckich w Ciechanowie, praca pt. „Dworek w Żelazowej Woli miejsce urodzenia Fryderyka Chopina”; P. Violetta Romanowska
W kategorii licea:
I nagroda
Joanna Pleńkowska – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dwór w Zgliczynie-Glinkach”;
P. Marek Kiełbasiński
II nagroda
1.Oktawia Paszko – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek szlachecki w Rumoce”;
P. Wiesław Górecki
2.Daniel Tadrzyński – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Uniszkach Zawadzkich”; P. Wiesław Górecki
III nagroda
Magdalena Rostkowska – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Pałukach”;
P. Wiesław Górecki
Wyróżnienia
1.Łukasz Rogowski – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Opinogórze”;
P. Wiesław Górecki
2.Wioleta Gołębiewska – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek Ranieckich w Unierzyżu”; P. Wiesław Górecki
3.Alicja Otrembska – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dwór w Chamsku”;
P. Wiesław Górecki
Dyplomy za udział w konkursie otrzymali:

1.Mateusz Bylicki – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Bogurzynie”;
P. Wiesław Górecki
2.Mateusz Załęski – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dwór w Liberadzu”; P. Wiesław Górecki
3.Adrianna Maćkiewicz – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Bogurzynie”;
P. Wiesław Górecki
4.Jakub Wyszkowski – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Jaworowy Dwór”; P. Wiesław Górecki
5.Martyna Jankowska – I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie, praca pt. „Dworek w Żelazowej Woli”;
P. Wiesław Górecki
6.Dominika Potyrała – II Liceum Ogólnokształcące im. Adama Mickiewicza w Ciechanowie, praca pt. „Dworek w Sulerzyżu”; P. Jerzy Czyżewski
7.
8.Prace niejednokrotnie budzą uznanie dla wielkiego zaangażowania uczniów, szerokiej kwerendy literatury przedmiotu, dociekaniu historii z nimi związanych, uczciwego docierania do miejsc związanych z danymi dworkami, wykonywaniu dokumentacji zdjęciowej i przeprowadzaniu wywiadów z mieszkańcami, związanymi w jakikolwiek sposób z nimi lub pamiętającymi ich funkcjonowanie.
Zwycięzcy otrzymali dobre nagrody rzeczowe i książki.
9.
Nagrodę specjalną otrzymała nauczycielka jęz. polskiego ze Szkoły Podstawowej w Serocku, Pani Ewa Żmijewska która nadesłała pracę „Dzieje rodziny Skarżyńskich – ziemian z Popowa na przełomie XIX i XX wieku”. Podczas wystąpienia P. Żmijewska dokonała prezentacji najważniejszych postaci rodu Skarżyńskich, do których Popowo należało przez ponad 200 lat, począwszy od 1816 r. Nie tylko wzorowo prowadzili swoje dobra, ciągle je powiększając,( w 1905 r. liczyły one 4451 ha) ale pełnili zacne funkcje publiczne i reprezentowali postawy obywatelskie. Byli wśród nich zarówno posłowie, oficerowie walczący w powstaniu listopadowym, sędziowie pokoju .
Na uroczystość oprócz laureatów i nauczycieli – opiekunów prac przybyło wiele innych osób, zainteresowanych tą tematyką.
Niezwykłym Gościem uroczystości był Pan Andrzej Bobiński z Poznania, jeden z największych przedsiębiorców i menadżerów poznańskiej elity gospodarczej, z wykształcenia inż. mechanik po Politechnice Poznańskiej. Jest on synem ostatniego właściciela Popowa, Leonarda Bobińskiego, warszawskiego adwokata, absolwenta Wydziału Prawa Uniwersytetu Warszawskiego i ekonomii paryskiej Sorbony, do którego miejscowość ta należała od 1921 r.
W swoim wystąpieniu Pan Andrzej Bobiński wspominał czasy zarówno przedwojennego Popowa, w którym spędził swoje sielskie dzieciństwo, jak też nawiązywał do przykrych losów rodziny, jakie przyniosła okupacja. Wspominał m.in. jak przed 1939 r. często lądowały w Popowie samoloty z garnizonu w Legionowie. Oficerowie mieli tu swoją przystań i przyjmowani byli z wielką gościnnością. Wojna zniweczyła wszystko. Państwo Bobińscy musieli opuścić swoją miejscowość. Schronili się wówczas u swoich krewnych, P. Bobińskich w Nużewku pod Ciechanowem. Ojcu Pana Andrzeja Leonardowi nie udało się jednak przeżyć wojny. Został aresztowany właśnie w Nużewku w lutym 1945 r. i wkrótce ( 25 lutego) zamordowany przez NKWD i UB w Ciechanowie przez funkcjonariuszy UB. Nie jest nawet znane jego miejsce pochówku.
Bogumiła Umińska